Şeyh said isyanı ve mektuplar 3

 Abdullah DEMİR
Devlet Arşivleri Genel
Müdürlüğü Görevlisi / Yazar

 20 Mart 1341/20 Mart 1925 tarihinde “Melekanlı Şeyh Abdullah imzasiyle Çarik Aşireti Reisi Hasan Ağa'ya Varto'dan yazılan mektubun suret-i musaddakası da aynen (neşridir)

“ Son zamanlarda din-i Muhammedi'nin gördüğü tazyik cümle ulemâ ve meşâyihi irşadâta mecbur etdi. Hükümetden bir istiklâl ve iftirâk peşinde değiliz dine vâki olan müdâhalenin menini istiyoruz. İhtimâlki rü'esâya başka nâ-meşrû bir tarzda anlatılmışdır. Haşa .biz Kur'ân elimizde olarak din kardeşlerimizi müzâharata (yardıma) çağırıyoruz. Dinimiz örfümüz lisânımız birdir. Hileye tenezzül etmeyiz. Birleşelim sizden muâvenet-i askeriye (askeri yardım) istemem yalnız muvaffakat-ı fikir arzu ederim. Karşımızda tertibât aldığınıza müte'sirim. Aramızda bir kin ve garaz yokdur. Zât-ı âlînizden ümidim pek büyükdür. Cümlemiz bir kible bir Kur'ân'a tâbi olduğumuzdan ümid var olduğum necâbetinizi ve cevâbınızı beklerim.”

20 Mart 1341/20 Mart 1925 tarihli Varto'dan tezâhürât-ı diniye reisi Melekânî Abdullah imzâsiyle yazılan beyannâmeyi aynen (yayınlıyoruz)

“Ey İslâm askeri buyurdukları Kur'ân'ı Azimü'ş-şân ellerimizde ve beynimizdedir. Siz dindaşlarımıza kurşun atamağa değil Kur'ân'ın emr eylediği umur-ı diniyyenin serbest bulunmasını istirhâm maksadiyle ictimâ ve tezâhüratda bulunuyoruz. Bi'l-cümle İslâm'ın bu maksada muvafakat etmesi vâcibdir. “Teâlov ila kelimetin sevâ'ün beynenâ ve beyneküm”el-âye _Al-i İmran, 64. Ayet [ Deki: Ey Ehli kitab (olan Yahudi ve Hiristiyanlar) Bizimle sizin aranızda eşitlik sağlayan (ortak) bir kelimeye gelin; Allah'tan başkasına kulluk etmeyelim, ona hiçbir şey ortak koşmayalım, Allah'ın dışında bazımız bazısını Rabb edininip müşrik olmasın.]

Ey maâşir-i ehl-i sünnet ve'l-cemaat Cenâb-ı Hakk bu dini bize gönderdi ki kiyâmete kadar hürmetkâr ve muhâfazakâr bulunalım. Allaha'da onunla ubûdiyet edelim bazı eşhâs buna taarruz ediyor. Hükümet menetmiyor. Sizin îmânınız kabûl edermi ki birisi Allah yoktur Peygamber yalancıdır desin asla ve kata kabul eder bir mü'min tasavvur edemem.

Biz hükümetden istiklâl ve iftirâk istemiyoruz. Çünkü o kabiliyet bizde yoktur. Ancak istediğimiz dindir dinin ve ahkâm-ı şeriatın serbest bulunmasıdır. Eğer siz buna ve Kur'ân'a tabi iseniz geliniz görüşelim öpüşelim şayed Kur'ân'ada kurşun atmak arzu eden varsa siz onlarada ıslâh duâsını isteyiniz ve's-selâmü aleyküm”

>> Pazartesi ise Modanlı Hasan Fehmi'nin Emirü'l-Mücahidin Şeyh Said Efendi adına göndermiş olduğu  mektubun çevirisi yayınlanacaktır.