Pakistan da anayasa değişikliğine gidiyor

Meclisten bu hafta geçmesi beklenen anayasa değişiklikleri, iktidar ve muhalefet partisi milletvekillerinin oluşturduğu bir komisyonda hazırlandı.

Anayasa değişiklik paketinin öngördüğü önemli değişiklikler şunlar:

- Cumhurbaşkanı, meclisi feshetme ve istediği an olağanüstü hal ilan etme yetkisine sahip olmayacak. Askeri diktatör Ziya Ül Hak zamanında anayasa eklenen bu yetkiler, 1990'lı yıllarda Benazir Butto ve Navaz Şerif'in başbakanlıktan uzaklaştırılmasına neden olmuştu.

- Mahkemeler anayasanın askıya alınması işlemini geçerli kılma yetkisine sahip olmayacak.

- Yürütme yetkilerini cumhurbaşkanı yerine başbakan ve bakanlar kullanacak. Benzer şekilde eyaletlerde de eyalet başbakanları yürütme yetkisini kullanacak.

- Yargıçları atama yetkisi Yüksek Mahkeme baş yargıcının başkanlığında kurulacak 7 üyeli adli komisyona verilecek.

- Cumhurbaşkanı artık seçim komisyonu başkanını atayamayacak. Bunun yerine komisyon başkanı, başbakanın önerdiği üç aday arasından bir meclis komisyonu tarafından atanacak.

- Hükümetin görev süresi sona erdikten sonra, cumhurbaşkanı, görev süresi sona eren başbakan ve ana muhalefet partisi lideriyle görüşerek, geçici bir başbakan atamak zorunda olacak. Aynı prosedür, eyalet valileri için de kullanılacak.

- Başbakanlık için kapalı kapılar arasında pazarlıkları önlemek için başbakan ve eyalet başbakanları için açık olmaya yapılacak.

- İç karışıklık durumlarında cumhurbaşkanı, bir eyalette tek taraflı olarak olağanüstü hal ilan edemeyecek. Bunun yerine, eyalet meclisinden bu yönde bir karar alınması gerekecek. Başka durumlarda, tek taraflı hareket etmek için meclis ve senatonun onayını alması gerekecek.

- Cumhurbaşkanı, genelkurmay başkanını, başbakanın yapacağı bağlayıcı öneri üzerine atayacak. Eskiden de cumhurbaşkanı genelkurmay başkanını başbakana danışarak atıyordu, ama başbakanın görüşü bağlayıcı değildi.

- Taliban'ın etkin olduğu Kuzeybatı Sınır Eyaletinin adı Hayber-Paktunkva olarak değiştirilecek.

- Başbakanlık için varolan iki dönem kısıtlaması kaldırılacak. Böylece Navaz Şerif'in başka bir dönem için başbakan olmasının önündeki engel kalkacak.

AA