ABD Dışişleri Bakanlığının Siyasi İşlerden Sorumlu Müsteşarı William Burns, ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesinin 'BM Yaptırımları Sonrasında İran Siyaseti' başlıklı oturumunda senatörlerin sorularını yanıtladı.

'Amerikan yönetiminin, krizin çözümü yolunda Türkiye ve Brezilya tarafından sunulan teklif gibi olası alternatif yaklaşımların izlenmesine dair düşüncesinin' sorulması üzerine Burns, uranyum takası anlaşması duyurulduktan sonra Rusya ve Fransa ile istişare ettiklerini ve Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEK) Başkanı Yukiya Amano'ya bu konuya dair bazı endişelerini aktardıklarını hatırlattı. Anlaşmayı önemli güven inşası tedbiri olarak niteleyen Burns, konuyla ilgili olarak UAEK ve diğerleriyle temas kurmayı sürdürmeye hazır olduklarını kaydetti. Burns, 'O halde bu çeşit yaklaşımlar masanın dışında değil mi?' sorusuna, 'Hayır, masanın dışında değil' yanıtını verdi.

Bir soru üzerine, BM Güvenlik Konseyi'nde (BMGK) İran'a yaptırım kararının alınmasına uzanan süreçte Türkiye ve Brezilya ile aralarında iletişim eksikliği olmadığını belirten Burns, iki ülkenin de nükleer silah sahibi bir İran'a karşı olduğunu, aralarında zamanlama ve taktik üzerinde fikir ayrılıklarının bulunduğunu söyledi.

Burns, Türkiye ve Brezilya'nın 'hayır' oyundan hayalkırıklığı duyduklarını yinelerken, 'her iki ülkenin, BM'nin birer üyeleri olarak, BMGK kararını tam biçimde uygulama niyetlerini net olarak ortaya koydukları gerçeğini de not ettiklerini' belirtti.

İki ülkenin 'hayır' oyunun, onların ABD ile olan ilişkileri bakımından uzun vadede ne gibi yansımalarının olabileceğine dair bir soru üzerine Burns, 'Söylediğim gibi, iki ülkenin oylarından duyduğumuz hayalkırıklığını dile getirmiştik. Ancak ortak ilgi alanlarımızın da olduğunu farkındayız, örneğin Türkiye ile. Bunun bir örneği terör örgütü PKK' diye konuştu. Burns, ABD'nin, terör örgütü PKK ile mücadele konusunda Türkiye ile yakın işbirliği yaptığını ve bu alanda birlikte çalışmaya devam edeceklerini vurguladı.

Burns, 'Türkiye ve Brezilya, İran'ın yarattığı tehdide dair gerçek kaygılarımızı paylaşıyor mu?' şeklindeki bir soruyu, 'Paylaştıklarını düşünüyorum. Elbette, İran'ın nükleer silah geliştirmemesinin sağlanması yönündeki stratejik hedefi paylaşıyorlar. Özellikle Türkiye, İran'ın yakın bir komşusu ve dünyanın bu kesiminin güvenliği ve istikrarında herkesinki kadar büyük çıkarı var' diye yanıtladı.

BMGK'daki oylamanın Türkiye'nin İsrail ile ilişkilerini nasıl etkilediğine dair soru üzerine de Burns, 'iki ülke ilişkilerinin, BMGK'daki kararın ötesine uzanan nedenlerden ötürü karmaşık bir yapıda olduğunu' belirtti.

İsrail'in Gazze yardım gemilerine saldırısının, iki ülke arasındaki 'gerçek sıkıntının bir kaynağı' olduğunu ifade eden Burns, 'Geçmişte Türk-İsrail ilişkileri, bölgedeki daha cesaret verici gelişmelerden biriydi. Türkiye, 2008'de İsrail ile Suriye arasında dolaylı temas kurulmasına yardımcı olarak çok önemli bir rol oynadı ve bunun, Türkiye'nin Orta Doğu'ya ilişkin bir dizi önemli konuda oynayabileceği rol türünün bir yansıması olduğunu düşünüyorum' diye konuştu.

AA

0