Barış ve Demokrasi Partisi (BDP) Grup Başkanvekili ve Bingöl Milletvekili İdris Baluken, zorunlu askerlik uygulamasının yarattığı sorunların araştırılmasına yönelik Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı'na araştırma önergesi sundu.
Zorunlu askerlik uygulamasının olduğu ülkelerde demokrasi bireyler ve topluluklar aleyhinde kısıtlanmakta olduğunu savunan Baluken: “Devlet birey ilişkisinde devletin kendi talepleri ve çıkarları için askerliği zorunlu hale getirmesi bireysel özgürlükleri kısıtlayıcı bir mantık içermektedir. Zorunlu askerliğin bu yönünün yanı sıra toplumdaki militarizmi de beslediği yapılan çalışmalarla ortaya konmuştur. Bu durum da toplumda yeni sorunların ayyuka çıkmasına neden olmaktadır. Ordu kurumunun kendi iç işleyişini demokrasi ve hukuk anlayışından bağımsız olarak kurgulaması ve Ordu kurumunun siyasete müdahale zeminin olması durumlarında zorunlu askerlik uygulamasının yarattığı tahribatlar daha fazla yoğunlaşmaktadır” dedi.
Demokrasinin gelişmesi ve özgürlük taleplerinin yükselmesi ile beraber devlet – toplum ve devlet – birey ilişkisi dönüşüm yaşamak zorunda kalmakta olduğunu söyleyen Baluken: “Bu dönüşüm hak taleplerinin demokrasi ve özgürlükler lehinde genişlemesi eğilimi göstermektedir. Bu gelişme eğiliminin bir safhası da askerlik kurumunun yeniden düzenlenmesi gerekliliğine yöneliktir. Bu temel tartışmalar bir yanıyla Türkiye'de de yaşanmaktadır. Özellikle Vicdani Ret hakkını açıklayan yurttaşlarımızın çoğalması ve bu konuda uluslararası kurumların da taleplerini yoğunlaştırması ile beraber Türkiye'nin bu konuda adım atma zorunluluğu ortaya çıkmıştır” ifadelerini kullandı.
Baluken: “Toplumdan ve uluslararası kurumlardan gelen bu taleplerin ve isteklerin yanı sıra ordu kurumunun kendi içerisinde yaşanan ihlaller, söz konusu sistemin çarpıklığını da açıkça ortaya koymuştur. Ordu içerisinde yaşanan ihlallerin başında, kamuoyunda şüpheli asker ölümleri olarak bilinen asker ölümleri, üst kademe komutasının keyfi uygulamalarının asker ölümlerine varan şekilde ortaya çıkmasıdır. Bazı dünya örnekleri, dünyada artık zorunlu askerlik uygulamasının eski dönem geçerliliğini yitirdiğini ortaya koymaktadır. Almanya, Yunanistan, Avusturya, Brezilya, Norveç, Danimarka gibi ülkelerde zorunlu askerlik bulunmamakta bunun yerine ya vicdani ret hakkı tanınmış ya da farklı bir hizmet ile askerlik süresi doldurularak zorunlu askerlik uygulaması kaldırılmıştır. Bununla beraber birçok ülkede askerlik kurumu bile yoktur. Solomon Adaları, Kosta Rika, Samoa, Andora bu ülkelerdendir. Tüm bunlardan hareketle, Türkiye'de büyük toplumsal, siyasal ve ekonomik sorunların çözümü için, demokrasinin gelişmesi için, orduya bu yolla açılan imtiyazların demokratik çizgiye çekilmesi için TBMM'nin bir iradi alması ve bir Meclis Araştırması açılmasını talep ediyoruz” şeklinde konuştu.
